Welke AI-tool het beste schrijft, is één vraag. Of je er je werkgegevens in mag zetten, is een andere. Deze les helpt je de tweede vraag te beantwoorden: welke afspraken en instellingen je moet controleren, en welke soort gegevens bij welke soort tool past. Het is een praktische uitleg, geen juridisch advies.
Persoonlijk account of zakelijk account
Met een persoonlijk account, gratis of betaald, sluit jij als persoon een overeenkomst met de aanbieder. Je organisatie heeft daar geen zicht op en geen zeggenschap over. Er is meestal geen verwerkersovereenkomstVerwerkersovereenkomstEen verwerkersovereenkomst is een contract met een partij die persoonsgegevens in jouw opdracht verwerkt, zoals een AI-dienst of clouddienst, waarin staat wat die partij met de gegevens mag en hoe ze beveiligd worden., en als je vertrekt, gaan je chats met je mee.
Een zakelijk account sluit je organisatie af. Daar horen vaak een verwerkersovereenkomst, centraal beheer van gebruikers en strengere afspraken over je gegevens bij. 'Vaak' is hier het woord: wat precies geldt, verschilt per aanbieder en per abonnement, en verandert in de loop van de tijd. Lees dus altijd de actuele voorwaarden.
Zes vragen aan elke aanbieder
- Wordt mijn invoer gebruikt om modellen te trainen? Kijk in de instellingen van het account en in de voorwaarden of het privacybeleid. Staat training standaard aan, en kan ik het uitzetten voor de hele organisatie?
- Waar worden mijn gegevens opgeslagen en verwerkt? Binnen de Europese Economische Ruimte, of daarbuiten? Bij doorgifte buiten de EER moet de aanbieder passende waarborgen hebben.
- Hoe lang worden chats, uploads en logbestanden bewaard? Kan ik ze zelf verwijderen, en wat blijft er daarna nog bewaard, bijvoorbeeld voor controle op misbruik?
- Is er een verwerkersovereenkomst, en geldt die ook voor de AI-functies die ik wil gebruiken?
- Welke subverwerkers worden ingeschakeld, en hoe hoor ik het als die lijst verandert?
- Kan ik als organisatie bepalen wie toegang heeft, en die toegang weer intrekken?
De verwerkersovereenkomst
Zet je persoonsgegevens in een tool die een andere partij voor jou beheert, dan is die partij volgens de AVG meestal een verwerker. Je legt dan in een verwerkersovereenkomst vast wat de verwerker met de gegevens mag doen: alleen wat jij opdraagt, beveiligd, en met hulp bij datalekken en verzoeken van betrokkenen. Bij grote aanbieders zit deze overeenkomst vaak in de zakelijke voorwaarden. Controleer of hij er is en of hij ook de AI-functies dekt.
Toegangsbeheer
- Kan je organisatie accounts centraal aanmaken en verwijderen, bijvoorbeeld via inloggen met het werkaccount?
- Verliest een vertrekkende collega direct de toegang tot gedeelde chats en documenten?
- Kun je instellen wie chats via een link mag delen, en wie koppelingen met mail, agenda of bestanden mag maken?
- Is er een logboek waarin je ziet wie wat heeft gedaan, voor het geval er iets misgaat?
Welke gegevens passen bij welke tool
Deel je gegevens in vier soorten in. Hoe gevoeliger de gegevens, hoe meer je van de tool en de afspraken vraagt.
- Openbaar (persberichten, je website, gepubliceerde rapporten): elke tool, ook een persoonlijk account.
- Intern (werkinstructies, notulen zonder namen, interne plannen): een zakelijk account van de organisatie, met training op invoer uitgezet.
- Vertrouwelijk (klantgegevens, personeelszaken, contracten, financiële details): alleen een door de organisatie goedgekeurde tool met verwerkersovereenkomst, bekende opslaglocatie en bewaartermijn, en beperkte toegang. Haal weg wat je niet nodig hebt.
- Bijzondere persoonsgegevens (gezondheid, religie, etnische afkomst, seksuele gerichtheid, biometrische gegevens) en daarnaast strafrechtelijke gegevens en het BSN: niet in een algemene AI-tool. Alleen na een expliciete beslissing van de organisatie, vaak met een DPIADPIAEen DPIA (data protection impact assessment) is een risicoanalyse die de AVG verplicht voordat je persoonsgegevens verwerkt op een manier met een hoog privacyrisico, zoals bij grootschalige of nieuwe technologie die mensen raakt. vooraf, of in een lokale oplossing.
Ook het doel telt. Volgens de AVG gebruik je gegevens alleen voor het doel waarvoor je ze hebt gekregen, en niet meer dan nodig. Een goed beveiligde tool maakt het dus nog niet vanzelf in orde om een heel klantenbestand te laten analyseren als dat voor je taak niet nodig is.
Onthoud
- Een persoonlijk account is geen plek voor werkgegevens van anderen; een zakelijk account biedt vaak, maar niet altijd, betere afspraken.
- Check training op invoer, opslaglocatie, bewaartermijn, verwerkersovereenkomst, subverwerkers en toegangsbeheer in de actuele voorwaarden.
- Hoe gevoeliger de gegevens, hoe strenger de eisen aan de tool. Bijzondere persoonsgegevens horen niet in een algemene AI-tool.
- Ook met de juiste tool geldt: alleen voor het doel, en niet meer dan nodig.
Test jezelf
0/3 beantwoordKies een antwoord. Je ziet meteen of het klopt, en waarom.
1.Wat is het belangrijkste verschil tussen een persoonlijk en een zakelijk AI-account?
2.Wat zijn subverwerkers?
3.Je wilt gezondheidsgegevens van cliënten laten samenvatten. Wat past bij de les?