Bouw je iets met AI, dan krijg je al snel te maken met API-sleutelsAPI-sleutelEen API-sleutel is een geheime code waarmee software zich bij een dienst aanmeldt, zoals een AI-model of betaalsysteem. Iedereen die de sleutel heeft, kan de dienst gebruiken op jouw rekening.: voor een AI-model, een database of een maildienst. Zo'n sleutel is een wachtwoord dat je app gebruikt. Wie hem vindt, kan op jouw rekening werken of bij je gegevens. Deze les laat zien waar het misgaat en wat je doet als het misgaat.
Wat is een geheim?
Een geheim is alles waarmee een programma zich bij een andere dienst aanmeldt: API-sleutels, wachtwoorden van databases, tokensTokenEen token is een stukje tekst, vaak een deel van een woord, waarin een taalmodel tekst opdeelt om het te kunnen verwerken. Prijs, snelheid en limieten van AI-diensten worden meestal in tokens gemeten., privésleutels en de geheime waarde van een webhook. Ook een verbindingsregel met een wachtwoord erin, zoals een database-URL, is een geheim.
Niet alles wat op een sleutel lijkt, is geheim. Sommige diensten geven je een publieke sleutel die bedoeld is voor de browser. Lees bij elke sleutel in de documentatie van de aanbieder of hij publiek mag zijn. Staat er niets, behandel hem dan als geheim.
Waar geheimen horen: .env en .gitignore
Zet geheimen in een .env-bestand op je eigen computer en in de instellingen van je hosting voor de live versie. Zorg dat git dat bestand nooit meeneemt door het in .gitignore te zetten, voordat je je eerste commit doet. Een .env.example met alleen de namen van de variabelen mag wel in git, zodat anderen weten wat ze moeten invullen.
# Geheimen: nooit in git
.env
.env.*
!.env.example
# Sleutelbestanden
*.pem
*.key
# Lokale bestanden van tools
.vercel
.netlifyNooit in de browser en nooit in een publieke repository
- Alles wat in de browser draait, kan iedereen lezen via de ontwikkelaarstools. Een geheime sleutel in frontend-JavaScript is dus openbaar.
- Pas op met voorvoegsels als NEXT_PUBLIC_ of VITE_: variabelen met zo'n naam komen bewust in de browser terecht. Zet daar nooit een geheim in.
- Een publieke repository wordt door bots afgezocht naar sleutels. Ook in een privérepository hoort geen geheim: je weet niet wie er later toegang krijgt.
- Laat AI-code altijd checken op sleutels die direct in de code zijn gezet. AI doet dat soms om iets snel werkend te krijgen.
Gelekt? Eerst intrekken, dan opruimen
- Trek de sleutel direct in bij de aanbieder en maak een nieuwe aan. Dit gaat voor alles: zolang de oude sleutel werkt, kan iemand hem gebruiken.
- Zet de nieuwe sleutel in je .env en in de instellingen van je hosting, en controleer of je app weer werkt.
- Kijk in het dashboard van de aanbieder naar gebruik en kosten in de periode dat de sleutel zichtbaar was.
- Ruim daarna de code op. Let op: git bewaart de geschiedenis, dus de sleutel staat nog in oudere commits. Ook als je die geschiedenis herschrijft, kan iemand hem al gekopieerd hebben. Daarom is stap 1 de echte oplossing.
De plekken die vaak vergeten worden
- Screenshots en schermdelen: een terminal, een .env-bestand of het dashboard van een aanbieder staat zo in een presentatie, een supportticket of een bericht in een groepschat.
- PromptsPromptEen prompt is de tekst die je aan een AI-model geeft: je vraag of opdracht, met de context, voorbeelden en wensen voor de vorm van het antwoord. aan AI-tools: plak geen .env-bestand of foutmelding met een sleutel in een chat om een fout op te lossen. Vervang de waarde door [SLEUTEL] voordat je plakt.
- Coding agentsCoding agentEen coding agent is een AI-agent die in je codeproject werkt: hij leest bestanden, schrijft en wijzigt code, draait tests en commando's, en lost zo programmeertaken grotendeels zelfstandig op.: een AI-assistentChatbotEen chatbot is een computerprogramma waarmee je via tekst of spraak een gesprek voert, zoals de assistent op een website of een AI-assistent als ChatGPT, die vragen beantwoordt of taken afhandelt. in je project kan je .env-bestand lezen. Kijk in de instellingen of je bestanden kunt uitsluiten, en lees mee met wat hij doet.
- Logbestanden: zorg dat je app geen sleutels of volledige verzoeken met headers wegschrijft.
Controleer je live site
Soms staat een .env-bestand of de .git-map per ongeluk op de server, waar iedereen erbij kan. Open in je browser jouwdomein.nl/.env en jouwdomein.nl/.git/config. Je hoort een foutpagina te zien, geen inhoud. Zoek daarnaast in de ontwikkelaarstools van je browser in de geladen JavaScript-bestanden naar stukjes van je sleutels.
Onthoud
- Een geheim is alles waarmee je app zich aanmeldt bij een dienst; behandel het als een wachtwoord.
- Geheimen horen in .env en de instellingen van je hosting, nooit in frontend-code of in git.
- Gelekt? Eerst intrekken en vervangen, pas daarna opruimen. Git vergeet niets.
- Denk ook aan screenshots, prompts aan AI-tools en bestanden die per ongeluk live staan.
Test jezelf
0/3 beantwoordKies een antwoord. Je ziet meteen of het klopt, en waarom.
1.Je ontdekt dat je API-sleutel in een publieke repository staat. Wat doe je eerst?
2.Waarom hoort een geheime sleutel niet in frontend-JavaScript?
3.Hoe controleer je of er geen geheimen per ongeluk op je live site staan?
Security Check
Loop dit na voordat je verder gaat of iets online zet.
- Staat .env in je .gitignore, en staat er nooit een .env in je git-geschiedenis?
- Zoek in je code naar 'sk-', 'key', 'secret', 'token' en 'password'.
- Controleer dat geen enkele variabele met NEXT_PUBLIC_ of VITE_ een geheim bevat.
- Open jouwdomein.nl/.env en jouwdomein.nl/.git/config: beide moeten een foutpagina geven.
- Is er bij elke AI-aanbieder een uitgavenlimiet of verbruiksmelding ingesteld?
- Weet je per sleutel waar je hem intrekt, zodat je bij een lek niet hoeft te zoeken?